Enjeksiyon Makinesinde Kullanılan Plastikler Nelerdir
Enjeksiyon Makinesinde Kullanılan Plastikler Nelerdir ?
1. Katkı Maddeleri
Birçok plastik kendilerine çeşitli özellikler kazandıran katkı maddeleriyle işlendikten
sonra piyasaya sürülür. Belirli amaçlara yönelik katkı maddelerinin en önemlileri aşağıda
gösterilmiştir.
Ø Pekiştirici ve dayanım artırıcılar
Ø Renklendiriciler (boya maddeleri veya pigmentler)
Ø Plastikleştiriciler
Ø Kaydırıcı ve işlemeyi kolaylaştırıcılar
Ø Antistatikler (statik elektriklenmeyi önleyiciler)
Ø Ultraviyole ışınım dengeleyiciler (UV stabilizatörler)
Ø Oksitlenme önleyiciler (antioksidanlar)
Ø Köpük yapıcılar (genleştiriciler)
Ø Diğer katkı maddeleri (yataklarda kaymayı artırıcılar, yanmayı güçleştiriciler ve
ısı dengeleyiciler ?ısı stabilizatörleri?).
1.1. Pekiştirici ve Dayanım Artırıcılar
Bu katkı maddeleri plastiklerin mekanik, elektriksel ve ısısal özelliklerini yükseltir,
boyut kararlılığı sağlar.
1.2. Renklendiriciler (Boya Maddeleri Veya Pigmentler)
Bunlar en önemli katkı maddelerindendir. Renklendiricilerin kullanım oranları her ne
kadar kendi özelliğine ve plastik türüne bağlı ise de genelde sıvı olanlar için % 0,5 ? 1, toz
halindekiler için de % 0,1 ? 0,25 kadardır.
Boya maddeleri aşağıdaki özellikleri bünyesinde taşımalıdır.
· Plastik içinde çok iyi dağılabilmeli ve homojen görünüm sağlamalı,
ürünü etkili bir şekilde boyamalıdır.
· Plastikle uyumlu olmalıdır.
· Biçimlendirme sürecinde bozulmamalıdır.
· Gün ışığına dayanabilmelidir.
· Yıkanabilmeli yani yıkama ile boya çıkıp gitmemelidir.
· Plastiğin özelliklerini bozmamalı, uyumlu olmalıdır.
· Zehirsiz olmalıdır.
1.3. Plastikleştiriciler
Isı ve basınçla biçimlendirmede plastiğin akışını ve işlenebilirliğini kolaylaştıran,
kırılganlığını azaltan, esnekliğini artıran katkı maddeleridir. Plastiklerle uyumlu olmalı, çok
iyi karışabilmeli ve bünyede kalabilmelidir.
1.4. Kaydırıcı ve İşlemeyi Kolaylaştırıcılar
Genelde % 0,5 ? 1 oranında kullanılan bu katkı maddelerinden başlıcaları; mineral
yağlar, metal stearatlar (alüminyum, çinko, kalsiyum, kurşun), yağ asidi esterleri ve
amidlerdir.
1.5. Antistatikler (Statik Elektriklenmeyi Önleyiciler)
Plastik endüstrisinde elektrostatik yük bazı problemler doğurur. Yapışma, yanma veya
patlamaya sebep olma gibi problemler bünyeye antistatiklerin katılmasıyla önlenir.
1.6. UV Işınım Dengeleyiciler (UV Stabilizatörler)
Güneş ışınları plastik malzemeyi zamanla soldurarak görünümünü değiştirir, yapısını
etkileyerek çekme dayanımını düşürür. Plastik malzemenin içine UV dengeleyiciler katılarak
bu problem ortadan kaldırılır. Plastik malzemeye bağlı olarak UV dengeleyicilerin kullanım
oranı % 0,5 ? 2?dir.
1.7. Oksitlenme Önleyiciler (Antioksidanlar)
Plastik malzemede polimer yapının, havanın oksijeni ve ışıma etkileriyle tahribatını
önlemek için antioksidanlar kullanılır. Bu katkı maddelerinin kullanım oranı %
0,1 ? 2,5?dir.
1.8. Köpük Yapıcılar (Genleştiriciler)
Bu katkı maddeleri katı, sıvı ve gaz haindeki bazı kimyasallar olup polimere işleme
sırasında katıldıklarında buharlaşarak sistemden ayrılma veya bozulma ile hücresel boşluklu
yapı meydana getirirler. Daha çok polietilen, polistiren, vinil ve poliüretan plastikler için bu
uygulama yaygındır. Kullanım oranları enjeksiyon ve ekstrüzyonda % 0,1 ? 1?dir. Köpük
yapıcı maddeler kullanılarak rijid ve elastomer halinde ürünler elde edilmektedir.
1.9. Diğer Katkı Maddeleri
Bu katkı maddeleri plastik malzemeye ilave edildiğinde üründe (yatak) kaymayı
kolaylaştırır, yanmayı zorlaştırır ve sıcakta bozunma dayanımını arttırır.
