Çimento Nedir
Çimento Nedir?
, ana hammaddeleri kalkerle kil olan ve mineral parçalarını (kum, çakıl, tuğla,
briket, vs) yapıştırmada kullanılan bir malzemedir. Çimentonun bu yapıştırma özelliğini
yerine getirebilmesi için mutlaka suya ihtiyaç vardır. Çimento, su ile reaksiyona girerek
sertleşen bir bağlayıcıdır. Kırılmış kalker, kil ve gerekiyorsa demir cevheri ve / veya kum
katılarak öğütülüp toz haline getirilir. Bu malzeme 1400-1500°C’de döner fırınlarda pişirilir.
Meydana gelen ürüne “klinker” denir. Daha sonra klinkere bir miktar alçı taşı eklenip (%4
oranında, çok ince toz halinde öğütülerek Portland Çimentosu elde edilir.
Katkılı çimento
üretiminde; linker ve alçı taşı dışında, çimento tipine göre tek veya birkaçı bir arada olmak
üzere tras, yüksek fırın cürufu, uçucu kül, silis dumanı vb. katılır. Çimento bir beton
karışımında hacimce en küçük yeri işgal eden bileşendir; ancak beton bileşenleri i en
önemlisidir. En çok kullanılan çimento tipleri Portland Kompoze Çimento, Katkılı Çimento,
Cüruflu Çimento ve Sülfata Dayanıklı Çimento’dur, bunun dışında özel amaçlar için Beyaz
Portland Çimentosu, ve diğer bazı tip çimentolar kullanılmaktadır. Normal betonda agrega
taneleri en sağlam unsur olduğundan diğer iki unsur (çimento hamuru ve aderans)
mukavemeti belirlemektedir.
Çimento hamurunun mukavemeti önemli ölçü su/çimento oranına da bağlıdır Katkılar:
Betonun özelliklerini geliştirmek üzere üretim sırasında veya dökümden önce transmiksere
az miktarda ilave edilen maddelere katkı adı verilir. Katkı maddelerini kökenine göre
kimyasal ve mineral katkılar olarak ikiye ayırmak mümkündür:
? Kimyasal Katkılar
Kimyasal katkıların belli çeşitleri aşağıda sıralanmıştır.
? Su Azaltıcılar (Akışkanlaştırıcılar)
Betonda aynı kıvamın veya işlenebilirliğin daha az su ile elde edilmesini
sağlarlar. Taze betonda kullanılan su miktarı azaldıkça betonun dayanımı artar.
Azalttığı su miktarı ile orantılı olarak normal ve süper olarak ayrılırlar.
? Priz Geciktiriciler
Taze betonun katılaşmaya başlama süresini uzatırlar. Uzun mesafeye taşınan
betonlar veya sıcak hava dökümleri için yararlıdırlar.
? Priz Hızlandırıcılar
Priz geciktiricilerin aksine, bu katkılar betonun katılaşma süresini kısaltırlar.
Bazı uygulamalarda, erken kalıp almada ve soğuk hava dökümlerinde don olayı
başlamadan betonun katılaşmış olmasını sağlamak için kullanılırlar.
? Antifrizler
Suyun donmasını zorlaştırır ve don neticesi çimentonun mukavemet
kazanmasındaki aksamaya engel olurlar. Bu katkıların betondaki miktarı hava
sıcaklığına göre ayarlanabilir.
? Hava Sürükleyici Katkılar
Beton içinde çok küçük boyutlu ve eşit dağılan hava kabarcıkları oluşturarak
betonun geçirimsizliğini ve dona karşı direncini ve işlenebilirliğini artırır.
? Su Geçirimsizlik Katkıları
Sınırlı miktarda hava sürükleyen katkılardır ancak yerine yerleşmiş betonun su
sızdırmazlığının sağlanması uygun yerleştirme tekniğinin iyi bir şekilde
yapılmasına bağlı olarak bazı betonlarda birden fazla katkı türü birlikte
kullanılabilir. Ancak bu katkıların birbirlerinin etkilerini bozmadıkları
denenmelidir. Kimyasal katkılar, yukarıda bahsedilen etkilerinden dolayı bütün
inşaat sektöründe betonun ayrılmaz parçası olmuştur.
Mineral Katkılar
Çimento gibi öğütülmüş toz halde silolarda depolanan cüruf , uçucu kül, silis dumanı,
vb. çeşitli maddelere ‘Mineral Katkı’ adı verilir.
