Talaşlı Üretim Tezğâhlarında Çalışma Nasıldır ?
Montaj metal modelleme yapımında CNC tezğâhı dışında ayrıca metal modelleme
yapımında kullanılan makine ve tezğâhlarda vardır. Bu tezğâh veya makineler kullanılarak
montaj metal modelleme yapabiliriz (Resim 3.5).
Yapılan modellemelerin maliyet hesapları Nasıl Yapılır
Maliyet Hesapları
Yapılan modellemelerin maliyet hesapları, yapılacak modellemenin türüne göre değişir.
Ahşap modelleme, plastik modelleme ve seri üretim amaçları için hazırlanan metal
modellemelerin yapımları değişiktir. Değişik tipte yapılan bu modellemelerin malolma fiyatları
da değişiktir.
Maliyet hesabı bir makina veya parçasının dökülerek meydana getirilinceye kadar
kaça mal oluğunu gösteren hesaba denir. Mal olma hesabını veren faktörler başlıca üç bölüme
ayrılır.
1. Gereç
Modellemenin yapılmasında kullanılan gereçler gerek el iş çiliği ile gerekse makine ve
tezğâhlarda işlenerek imalat resmine uygun olarak işlenir ve ölçülerine getirilir.
Modellemenin işlenmesi esnasında gerecin verdiği fire ortalama %20 – % 30 kadardır.
İşlenecek olan malzemenin cinsi ister ahşap isterse metal olsun maliyet hesaplarında fire,
kullanılan gerecin maliyet hesabına dahil edilmelidir.
Gereçler, üzerine fireleri ilave ederek bulunduktan sonra, cinslerine göre sırasıyla gereç
listesi adıyla düzenlenerek yazılır. Daha sonra gereçlerin tutarları toplanıp genel olarak o işe
harcanan gereç tutarı bulunur.
Genel Kalıplama Hakkında Bilgi
Ana modelleme ahşap veya köpük gibi malzemelerden elde edildikten sonra ana
modellemeden de çalışma modellemesi elde etmek amacı ile kalıplama yapılması ve çalışma
modellemelerinin metal gereçten elde edilmesi için kalıplama yapılmaktadır.
Ana modelleme, düzgün bir yüzeye yerleştirilen kalıplama derecesi içerisine
yerleştirililir. İnce elenmiş kalıp kumu modelleme üzerine serpilir ve kalıp kumu sıkıştırılır.
Modelleme yüzeyinin ince elenmiş kum ile kapandığından emin olunduktan sonra kalıp
kumun elenmemiş olanı, derece üst sevyesine kadar dolacak şekilde sıkıştırılarak derece
yüzeyi düzeltilir ve alt derecenin kalıplanması tamamlanmış olur (Resim 2.22).
Eğim ve Koniklik Nedir
Modellemenin kalıplandıktan sonra kalıbı bozmadan kalıbın içerisinden
çıkarılabilmesi için mala yüzeyine dik olan yüzeylere verilen açıdır. Bu açı tek yüzeylere
verildiğinde eğim karşılıklı (Silindirik) yüzeylere verildiğinde ise koniklik adını alır.
Modele üç türlü eğim verilebilir:
Eğim açısı veya % miktarı modelin üzerine fazlalık olarak verilirse artı
eğim
Açısı veya % miktarı model ölçüsünden eksilterek verilirse eksi eğim
Model yüzeyine yüksekliğin yarısında ilave yarısından sonra eksilterek
verilirse ortalama eğim
Kalıbçılıkta Çekme Payı Nedir
Kalıba yüksek ısıda dökülen metaller soğuma esnasında hacimce küçülmeye maruz
kalır, buna çekme denir. Dökülecek metalin cinsi ve ölçülerine gore modellemeye verilen
ilaveye de çekme payı denir
Çekmeyi ölçülerde meydana gelen küçülme ve kütlede meydana gelen küçülme olmak
üzere ikiye ayırabiliriz. Her malzemenin çekme oranı farklıdır bu oran % de olarak 100
mm`de mm cinsinden ilave edilir.
İşleme Payı Nedir
İşlenecek yüzeylere yüzey ölçülerine ve kalitesine bağlı olarak modellemeye verilen
fazlalığa işleme payı denir.
Mihengirler Hakkında Bilg Mihengir nedir ?
Markalama ve kontrol aleti olarak kullanılan mihengirler yapısal durumları
bakımından çok çeşitlidirler. Markalamada en fazla kullanılanları bölüntülü ve hassas ayarlı
olanlarıdır. Kumpaslar gibi 1/10, 1/20, 1/50 hassasiyet değerlerine sahiptir.
Mihengirler genellikle silindirik, yükseklik ve diğer markalama ve kontrol aletleri ile
mümkün olmayan kısımların markalanmasında ve kontrolünde kullanılır. Mihengir düzgün
bir pleyt üzerine yerleştirilerek ve ölçüsü ayarlanarak, çiziçi ucu vasıtası ile işlem yapabilir.
(Resim 2.21).
Pergeller , Pergel Nedir
Daire ve yayların markalanmasında ve ölçülerin taşınmasında kullanılır. Çeşitli biçim
ve şekillerde yapılır. Tek merkez etrafında açılabilen ayaklı pergeller ve paralel ayaklı
pergeller olmak üzere iki çeşidi vardır (Resim 2.3.8).
Gönyeler Gönye nedir
Düzlem yüzeylerin kontrolünü komşu yüzeylerle olan açısal durumlarını kontrol
etmeye ve çeşitli açıların çizimini yapmaya yarayan aletlere denir.
Gönyeler sabit, ayarlı gonyeler ve üniversal gönyeler olmak üzere üçe ayrılır.
Gönyelerle markalama ve kontrol ederken gönyenin dayama kenarının parça kenarına temas
etmesi sağlanmalıdır. (Resim 2.19)
Mastarlar nedir ?
Parça boyutlarının, geometrik biçimlerin ve bazen parça yüzey kalitesinin kontrolünde
kullanılan genel olarak modelemenin profiline uygun olarak hazırlanan kontrol aletlerine
mastar denir (Tablo 2.18)
|
|
